Kòmansman
Twou
Dinò chita nan zòn plat depatman nòdès
peyi Ayiti a. Li gen yon popilasyon ki ozanviwon 62.200 moun
k ap viv nan 10 kominote.
Menn
jan ak kèk lòt vil nan peyi a, Twou Dinò
se pa yon kote ou jwenn kouran eletrik fasil, se apèn
4è kouran yo jwenn chak jou. Majorite moun nan zòn
nan abite nan yon seri kay ki fèt ak siman e ki kouvri
ak tòl. Fanmi k ap viv nan zòn riral yo, byen
souvan abite nan yon seri ti kay ki klise ak bwa, apresa yo
masonnen (voye mòtye sou klis yo) mi klise yo. Pifò
nan zòn riral yo pa gen kouran elektrik.
Aktivite
Plan Entènasyonal yo
Plan
kòmanse travay nan Twou Dinò depi nan lane 1992.
Pogram sa a ki nan Twou Dinò a parene 3.700 timoun
ak fanmi yo.
Diran
senk (5) al sis (6) premye ane aktivite l yo nan Twou Dinò,
Plan te plis konsakre l nan travay pote yon amelyorasyon nan
koze edikasyon timoun yo, tankou bati oubyen repare kèk
lekòl primè, mete materyèl ladan yo pou
elèv yo, ba yo inifòm, peye lekòl pou
yo. Apre sa, li vin bay koutmen nan koze dlo potab, li konstui
latrin, li bay kèk ti sèvis sante tou ak agrikilti.
Edikasyon
Anviwon
80 sou chak 100 lekòl k ap fonksyone an Ayiti se lekòl
prive, gen ki nan men misyon evanjelik ak òganizasyon
imanitè yo. Edikasyon timoun yo se yon bagay ayisyen
yo bay yon pakèt enpòtans, nan konsa yo fè
tout sa yo kapab omwen pou yo wè si timoun yo va fè
sètifika (Etid primè) yo.
Distri
Twou Dinò bò kote pa li, li genyen 75 lekòl,
gen 15 nan yo ki te jwenn yon amelyorasyon gras ak èd
Plan te ba yo. Gen 7 lekòl segondè prive ak
2 lise. Tout lekòl sa yo manke materyèl e anpil
nan yo mande repare.
Sante
Twou
Dinò gen yon sant sante ak six (6) dispansè.
Anpil nan sèvis swen sante yo, se òganizasyon
prive ki p ap travay pou fè kòb ki bay yo. Gen
plis pase san fanm saj ki fòme k ap travay nan nèf
(9) kominote nan zòn nan. Yo bay koutmen tou nan vaksinen
timoun ki gen pi piti pase senk (5) an ak fanm ansent yo.
Nitrisyon
Anjeneral,
fanmi yo manje 2 fwa nan yon jounen, prèske chak jou
se mayi moulen oubyen diri ak sòs pwa. Le maten byen
bonè yo pran yon kafe dous byen fò ak pen. Moun
yo manje kann tou pou ba yo enèji epi yo renmen manje
mango lè sezon l rive. Prèske tout manje yo
kuit nan lakou lakay yo, yo sèvi ak twa (3) wòch
oubyen yon trepye pou kenbe chodyè sou dife a.
Kominikasyon
ak transpò
Gen
yon estasyon otobis, kote tap tap yo fè virewon ant
zòn nan ak Okap, Fòlibète epi Wanament.
Gen yon ekip ti kamyonèt, motosiklèt ak bourik
ki fasilite tranpò nan kominote riral yo. Moun yo kominike
bouch an bouch, paske yo pa gen telefòn nan ti vil
riral yo. Se sèl nan vil Twou Dinò a ki gen
yon sèvis telefòn.
Aktivite
ekonomik
Pifò
abitan yo se tè yo travay, men anpil nan yo pa gen
tè. Moun sa yo ki pa gen tè a fè sa yo
rele demwatye a, kote yo aranje yo ak mèt tè
a, tankou yo travay li, yo plante l, lè rekòt
la pare yo bay mèt tè a yon ka epi yo pran twaka
nan sa yo rekòlte a.
Tè
a pa yon tè ki kiltivab, epi agrikilti a tou se pa
yon bagay ki bay randman. Fanmi yo gade youn oubyen plizyè
zannimo, tankou kabrit, bèf, mouton ak bèt volay.
Akoz jan vyann se yon bagay ki chè se pa yon bagay
ayisyen manje anpil. Yo konsidere zannimo yo tankou yon lajan
kach yo depoze labank. Yo vann bèt sa yo, sèlman
lè yo gen yon pwoblèm lajan, tankou ka lanmò,
maladi oubyen yon okazyon espesyal.
Aktivite
sosyal
Banbòch
se yon rasanbleman sosyal. Banbòch nan zòn riral
yo toujou fèt anba yon tonèl (se yon swadizan
kote yo pike kèk ti poto lejè epi yo kouvri
l ak pay, tankou bannann) Majorite moun ki vin pran pa nan
jan de aktivite sa yo se jen ak granmoun gason andezaj ki
vin fè konesans ak lòt moun. Yo pratike divès
kalte dans tankou: kongo, woumba, mereng ak bolero. Chak dimanch
maten pandan tout ane a yo bat kòk. Mesye yo chita
sou yon seri ban ki fèt ak bwa ki fè yon wonn
ki pase sou kote kòk yo ap batay la.
Ayiti
gen anpil jou fèt, fèt yo fete tout kote yo
se fèt nwèl, madigra, pak ak jounen timoun yo.
Maryaj ak batèm se yon seri okazyon espesyal tou. San
n pa bliye, premye janvye gen anpil enpòtans an Ayiti,
se pa sèlman paske se premye jou nan ane a, men tou
paske se jou endepandans li.
Patwon
Twou Dinò se Sen Jan Baptist, yo fete l chak 24 jèn.
Retounen |
Monte |
|